نقد

نمایه‌ی 1399

طرح از اردشیر محصص

به ناامیدی از این در مرو بزن فالی

بود که قرعه‌ی دولت به نام ما افتد

سالی دیگر گذشت. بیماری عالم‌گیر و تحریم‌های جهانی انسداد ساختاری را تشدید کرد و یکی از تیره‌ترین سال‌های قرن اخیر را برای ایرانیان رقم زد. شاخص فلاکت که حاصل جمع نرخ بیکاری و نرخ تورم است به بالاترین اوج خود در دهه‌های اخیر رسید و حیات اجتماعی ایرانیان را به حضیض‌های تازه‌ای فروغلتاند. با این همه، بر باور خود بیش از هر زمان دیگری پای ‌فشردیم که یگانه راه شکستن انسداد کنونی در گرو خلق امیدی رهایی‌بخش و پافشاری واقع‌بینانه بر آرمان‌ها است.

در سال گذشته نزدیک به 200 پژوهش و جستار و ترجمه‌ی جدید، چهار شماره فصلنامه‌ی «نقد اقتصاد سیاسی»‌، چند کتاب، پادکست و ویدیو در این رسانه‌ی بدیل منتشر کردیم و در پروژه‌ی «درس‌های یک قرن» نیز که با همراهی جمع گرانقدری از پژوهندگان میسر شد، با رویکردی پژوهشی به زمینه‌ها و زمانه‌ها و تجربه‌ها و درس‌های ایران معاصر متمرکز شدیم. بی آن‌که وارد مباحثات برسر این شویم که درکدام سال پایان قرن رقم می‌خورد، به اشاره‌ای می‌گذریم که در درس‌های یک قرن ما بر «قرن طولانی» ایرانیان متمرکز شده‌ایم که با انقلاب مشروطه در 1285 آغاز شد و کماکان ادامه دارد.

 

سخن را با «امید» از زبان حافظ آغاز کردیم و با تأکیدی دوباره بر «امید» از زبان شاملو  پایان می‌بخشیم:

 

مرا می‌باید که در این خمِ راه

در انتظاری تاب‌سوز

سایه‌گاهی به چوب و سنگ برآرم،

چرا که سرانجام

             امید

از سفری به‌دیر انجامیده بازمی‌آید.

 

 

نمایه‌ی 1399

طرحی برای سازمان‌دهی مقابله با بیماری‌های همه‌گیر / سعید رهنما

سه یادداشت در تحلیل پی‌آمدهای اقتصادی کرونا / ترجمه‌ی احمد سیف

کرونا در عهد دقیانوس / فاطمه صادقی

پایان وقت هواخوری / شیرین کریمی

به‌یاد فریبرز رئیس‌دانا / هایده مغیثی و سعید رهنما

سیاست ضد سرمایه‌داری در زمانه‌ی کرونا / دیوید هاروی / ترجمه‌ی پریسا شکورزاده

اثرگذاری متقابل سیاست و کرونا در ایران / محمد مالجو

تأثیرات سیاسی و اقتصادی کرونا / یانیس واروفاکیس / ترجمه‌ی رسول قنبری و مریم مولائی

مهاجران افغانستانی و بحران کرونا / علی‌اکبر سجادی

کرونا و اقتصاد سیاسی سلامت در ایران / محمد دارکش

سرمایه‌داری آتش‌فشان بیماری است / گفت‌وگو با راب والاس / ترجمه‌ی شادی انصاری

سرمایه‌داری محدودیت‌های خود را دارد / جودیت باتلر / ترجمه‌ی شیرین کریمی

بحران ویروس کرونا و برنامه‌ای سوسیالیستی برای برون‌رفت از آن / ترجمه‌ی احمد سیف

مشارکت کوبا در مبارزه با کرونا / هلن یافه / ترجمه‌ی عارفه طالبی

سیاست مبارزاتی در زمانه‌ی کرونا / ساندرو مزادرا / ترجمه‌ی میترا یوسفی

از بحرانی به بحران دیگر: چشم‌اندازهایی از دلِ کرونا / پرویز صداقت

تقصیر ویروس بود / مایکل رابرتز / ترجمه‌ی رسول قنبری

این «اکوفاشیسم» نیست، لیبرالیسم است / ساموئل میلر مک‌دانلد / ترجمه‌ی مهدی مازرونی

خرافه‌زدایی از سوسیالیسم / کمال اطهاری

راهنمای آنارشیستی جان به‌در بردن از ویروس / ترجمه‌ی نسترن امیریان

بحران اجتماعی، دموکراسی در بحران و بحران نولیبرالیسم / روماریک گودین / ترجمه‌ی احمد سیف

هنر فاصله‌گذاری اجتماعی براساس آرای هانا آرنت / کیت برشت / ترجمه‌ شیرین کریمی

مزد برده‌وار به‌جای مزد توافقی / نسرین هزاره مقدم

باشگاه‌های فوتبال ایران سرگردان در مخروبه‌های دولتی – خصوصی / آسو جواهری

حاکمیت و فرادستان علیه قانون و دموکراسی / آرمان ذاکری

مارکس و انگلس و مفهوم حزب / مانتی جانستون / ترجمه‌ی آزاده ریاحی

ویروس کرونا با اعتراض‌های سیاسی چه کرد؟ / ابوالفضل مظلوم‌زاده

اکوسوسیالیسم از والتر بنیامین تا هوگو بلانکو / میشل لووی / ترجمه‌ی محمدرضا جعفری

بحران سه‌گانه‌ی سرمایه‌داری / مارینا متزوکیتو / ترجمه‌ی احمد سیف

سوسیالیسم بریتانیایی: از سوسیالیسم «اووِن» تا راه سوم «گیدنز» / سعید رهنما

کرونا و دورپیمایی‌های سرمایه / راب والاس، الکس لیبمن، لوییس فرناندو چاوز و رودریک والاس / ترجمه‌ی هومن کاسبی

بازتولید خشونت و نژادپرستی در سایه‌ی ویروس کرونا / ترجمه‌ی آزاده شعبانی

بنیادگرایی دینی، علم و فلسفه / علی رها

نجات اقتصادی برای ثروتمندان، ویروس برای بقیه / راب اوری / ترجمه‌ی احمد سیف

حزب کارگر و سوسیال‌دموکراسی بریتانیایی / سعید رهنما

آیین‌نامه‌ی تشکیل اتحادیه‌ها: سندی از جنبش کارگری ایران / محمد صفوی

اسنادی از فرایند تشکیل «انجمن بین‌المللی کارگران» / ترجمه‌ی کامران نیری

مبارزه‌ی طبقاتی یا سازش طبقاتی؟ / ترجمه‌ی احمد سیف

اتوماسیون و آینده‌ی کار / آرون بناناو / ترجمه‌ی ستار رحمانی و ایوب رحمانی

چرا کارگران می‌توانند جهان را تغییر دهند؟ / پل بلک‌لج / ترجمه‌ی بیژن سپیدرودی

چه‌گونه کارگران «حداقل‌بگیر» و فاقد امنیت شغلی شدند؟ / نسرین هزاره مقدم

مطالبات و وضعیت کنونی جنبش کارگری ایران / کاظم فرج‌الهی

می‌گوییم آقای قاضی / فروزان افشار

ویروس کرونا، مرگبارتر شدن محل کار، جنبش کارگری و عدالت زیست‌محیطی / محمد صفوی

ضرورت کنش جمعی برای غلبه بر تنگنای جمعی ناشی از کرونا / دیوید هاروی / ترجمه‌ی حسین رحمتی

سیاسی کردن افسردگی به وقت بیماری / شان برادلی / ترجمه‌ی شیرین کریمی

مقاومت در سالِ طاعون / ترجمه‌ی نسترن امیریان

ویروس کرونا و ضعف‌های ساختاری نظام سرمایه‌داری / استفانی لوس / ترجمه‌ی احمد سیف

مارکس و انگلس و اصل خودرهانی پرولتاریا / هال دریپر / ترجمه‌ی سارا روستایی

وضعیت کرونایی و تردستی سیاست مدرن / امید منصوری و نادیه رضایی

پرده‌ی پایانی قرن: ویروس کرونا / شیرین کریمی

شیپوری که از سر گشادش نواخته شد: درباره‌ی حذف صفرها از پول ملی / احمد سیف

صدسالگی «شوراهای کارخانه» تورین / سعید رهنما

استودیوهای جهانی تهران / معصومه هاشمی و زپ کالب

جنگ با ویروس یک جنگ طبقاتی است / استفن تامینو / ترجمه‌ی نرگس ایمانی

ازدواج ناکام مارکسیسم و فمینیسم: به‌سوی وصلتی پیشروتر / هایدی آی. هارتمن / ترجمه‌ی پریا رحیمی

«کِرالا» علیه «کرونا» / سامانتا آگاروال / ترجمه‌ی خسرو صادقی بروجنی

«بسیج قانون» نه بسیج قانونی / فروزان افشار

خودآگاهی و آگاهی اجتماعی / آنتونی تُرْلبی / ترجمه‌ی فریبرز فرشیم و نرمین براهنی

تصور یک برتون‌وودز جدید / یانیس واروفاکیس / ترجمه‌ی رسول قنبری

تولید جنس دوم در سرمایه‌داری مدرن / عاطفه رنگریز

دستمزد در کشاکش بازی‌های دولت و آنهایی که خیلی می‌دانند / نسرین هزاره مقدم

چهار افسانه درباره‌ی «طبقه‌ی موقت‌کار» / سارا گری / ترجمه‌ی رسول قنبری

دولت در جوامع سرمایه‌داری درحال‌توسعه / فرهاد نعمانی و سهراب بهداد

کرونا و بحران مدیریت درمانی در کشورها / هاشم موسوی

مرده‌شور نان را ببرد. نان تمام شد. / سابرینا اُرا مارک / ترجمه‌ی فروزان افشار

پس از آن‌که آخرین درخت جان سپرد / محمد صفوی

خشونت دورگه و قانون یکّه‌فرمانروایان / شاهین نصیری

این‌بار شاید خبری از بهبود افول امریکا نباشد / پاتریک کوبرن / ترجمه‌ی یوسف نوری‌زاده

مشکل اطلاعات در عصر اطلاعات / احمد سیف

تحولات جنسیتی: زیبایی، عشق و سکسوالیته در عصر قاجار / افسانه نجم‌آبادی / ترجمه‌ی شیرین کریمی

هم‌پیوندی مبارزه علیه نژادپرستی و مبارزه علیه سرمایه‌داری / آرش پرنوسی

خیر، نمی‌توان! / فرشید یزدانی )نگاهی نقادانه به کتاب انقلاب اجتماعی، سیاست و دولت رفاه در ایران(

آگاهی طبقاتیِ احتمالی و الزامی / ایستوان مزاروش / ترجمه‌ی فریبرز فرشیم و نرمین براهنی

کهنه رو به مرگ است و نو ناتوان از زاده شدن / نانسی فریزر / ترجمه‌ی شیرین کریمی

موج جدید تورم ما را به کجا می‌برد؟ / پرویز صداقت

رهبران پوپولیست و ابرثروتمندان / جورج مونبیو / ترجمه‌ی محمود حایری

زیستنِ «فاجعه»: تأملی بر پدیده‌ی زن‌کُشی / نرگس ایمانی

لنین و انقلاب / ژان سَلِم / ترجمه‌ی حمیدرضا سعیدیان

از ترامپ و یاران‌اش چه می‌توان آموخت؟ / علیرضا بهتویی

گشت‌وگذاری در حاشیه‌ی دست‌نوشته‌های ریاضی مارکس / علی رها

رقابت سرمایه‌دارانه‌ی چین و ایالات‌متحده / هو فونگ‌هونگ / ترجمه‌ی رسول قنبری

خشونت / یوله گویکوئچه‌ئا / ترجمه‌ی مهدی مازرونی

طرحی برای بازخوانی تاریخ زنان در ایران / عاطفه رنگریز

تحول آگاهی طبقاتی / ایستوان مزاروش / ترجمه‌ی فریبرز فرشیم و نرمین براهنی

جغرافیا‌های تقاطع‌یافته و کرونا / لاتویا ایوز، کارن فالکونر الهندی / ترجمه‌ی سیمین فروهر

موانع تاریخی رشد مناسبات سرمایه‌داری در ایران / احمد سیف

مهاجرت اقتصادی زنانه / مهدیس صادقی پویا

از برزخ فنی تا دوزخ سیاسی: تورم‌ستیزی در پهلوی دوم و جمهوری اسلامی / محمد مالجو

مدنیت علیه محافظه‌کاری، همبستگی علیه تفرقه / آرمان ذاکری

یک کمربند، یک راه: علیه طبقه‌ی کارگر و محیط زیست / محمد صفوی

کندوکاوی در «گروندریسه» مارکس – دست‌نوشته‌های ۵۸-۱۸۵۷ / علی رها

شرکت‌های خارجی و بورژوازی تجارتی ایران در قرن نوزدهم / احمد سیف

رهبران پوپولیست بند را آب داده‌اند / گفت‌وگو با نانسی فریزر / ترجمه‌ی شیرین کریمی

بحران تمدن و چگونگی حل آن: مقدمه‌ای بر سوسیالیسم زیست‌بوم‌محور / کامران نیری

بارناو: نمونه‌ای از آگاهی طبقاتی بورژوایی / رالف میلی‌باند / ترجمه‌ی فریبرز فرشیم و نرمین براهنی

از رنجی که می‌بریم / کاظم فرج‌الهی

کودک – پرولتر در ایران قرن نوزدهم / احمد سیف

نقدی بر تفسیرهای مارکسیست‌های اتونومیست بر خیزش زاپاتیست‌ها / کریستوفر گاندرسون / ترجمه‌ی بیژن سپیدرودی

مبارزه‌ی دیرپای زنان برای تعریف تجاوز جنسی / استل فریدمن / ترجمه‌ی شیرین کریمی

چپ، مسئله‌ی زن و «روایت تجاوز» / مهدیس صادقی پویا

اقتصاد و جامعه‌ی آینده: اقتصاد عدالت‌محور / احمد سیف

حباب تاریخی بورس در ایران / پرویز صداقت

دارِ مکافات: زنان، توسعه و روایت‌های آزار جنسی / لیلا پاپلی یزدی

سیر تکوینِ کاپیتال: در پرتو مکاتبات مارکس و انگلس / علی رها

آلتوسری برای قرن بیست‌ویکم / کارن آیر / ترجمه‌ی امین علی‌محمدی

تأملات ایفاگرانه درباره‌ی عشق و تعهد / جودیت باتلر / ترجمه‌ی شیرین کریمی

نولیبرالیسم و شرایط امکان بروز تعرض جنسی / نرگس ایمانی

میان نظم حاکم و گسست دموکراتیک: تأملاتی بر آثار همه‌گیری کووید 19 بر روژهه‌لات / عباس ولی و مراد روحی

اتوماسیون و آینده‌ی کار / آرون بناناو / ترجمه‌ی ایوب رحمانی و ستار رحمانی

چه‌گونه بیزاری از فمینیسم را نهادینه می‌کنند؟ / شیرین کریمی

سرمایه‌ی مالی و بحران سرمایه‌داری جهانی / علی رها

اردوگاه پناهندگی موریا و نوزایش تاریخ استعمار اروپا / یولانده یانسن و شاهین نصیری

علیه تجاوز و تمامی ستم‌ها / عاطفه رنگریز

اقتصاد سیاسی حضور سپاه پاسداران در صنعت نفت و گاز ایران / حامد سعیدی

ریشه‌های جنگ کنونی آذربایجان و ارمنستان / راب جونز / ترجمه‌ی فریبرز فرشیم و نرمین براهنی

خاستگاه ناسیونالیسم کرد / عباس ولی

معمای بهره‌وری: روایت یک دور تسلسل / احمد سیف

اقتصاد سیاسی متن باز – متن بسته / رسول قنبری

طبقات در سرمایه‌داری در سطوح میانجی و انضمامیِ تحلیل / فرهاد نعمانی و سهراب بهداد

روند کاهنده‌ی رشد بهره‌وری کار و روند فزاینده‌ی نابرابری / احمد سیف

تبلیغ، ایدئولوژی و هنر / آرنولد هاوزر / ترجمه‌ی فرشته مولوی

خطیرترین لحظه‌ی تاریخ / نوام چامسکی / ترجمه‌ی یوسف نوری‌زاده

کرونا، گره‌گاه و تبلور بحران‌ها در دنیای علم و فناوری / اسماعیل قنواتی

کودتایی برای چپاول منابع طبیعی / گفت‌وگو با لوییس آرسی / ترجمه‌ی شادی انصاری

کرونا و نظریه‌ی مارکسیستی تورم / مایکل رابرتز / ترجمه‌ی رسول قنبری

به‌سوی اقتصاد پسانولیبرالی در بریتانیا / احمد سیف

فریدریش انگلس و میراث ماندگار او / سعید رهنما

آخر بازی برای دونالد ترامپ / جودیت باتلر / ترجمه‌ی شیرین کریمی

دیالکتیک نوپدیدگرایانه‌ی انگلس / کان کانگال / ترجمه‌ی رسول قنبری

درنگی در تاریخ و آگاهی طبقاتی / لوسین گلدمن / ترجمه‌ی فریبرز فرشیم و نرمین براهنی

وضعیت کارگران در دهه‌های 40 و 50 خورشیدی / محمد صفوی

چپ‌های «نجس» و مذهبی‌های «خرده‌بورژوا» / علیرضا بهتویی

«دیالکتیک طبیعت» انگلس در دوره‌ی آنتروپوسین / جان بلامی فاستر / ترجمه‌ی پریسا شکورزاده

یک سال پس از #آبان / پرویز صداقت

انتخابات امریکا و پی‌آمدهای آن برای خاورمیانه / یاسمین میظر

«تاریخ و آگاهی طبقاتی» لوکاچ و زمینه‌ی تاریخی آن / رودُلف شلزینگر / ترجمه‌ی فریبرز فرشیم و نرمین براهنی

زنان و انقلاب در خاورمیانه / شهرزاد مجاب

بحران جهانی سرمایه‌داری و پدیده‌ای به‌نام ترامپ / کریم پورحمزاوی

در قرن بیست‌ویکم چطور می‌توان سوسیالیست بود؟ / ویوک چیبر / ترجمه‌ی علی راغب

فمینیسم، فوکو و تجاوز / هالی هندرسن / ترجمه‌ی هومن کاسبی و امینه ابطحی

دیگر نمی‌توان صبر کرد / نوام چامسکی / ترجمه‌ی محمود حایری

دفاعیات شکرالله پاک‌نژاد: پنجاه سال بعد / لیلا فغفوری آذر و شاهین نصیری

بادها خبر از تغییر فصل می‌دهند / پرویز صداقت

نقش دولت در غلبه‌ی سرمایه‌داری در ایران / فرهاد نعمانی

درباره‌ی آزادگی و نافرمانی / خسرو پارسا

آسیب‌شناسی روشنفکران ایرانی / مسعود نقره‌کار

فردیت در شعر نیما / نسیم خاکسار

سه موج خیزش‌های اعتراضی شهری 1370-1398 / اردشیر مهرداد

از گسترش و گسستگی تا بی‌نظمی سازمان‌یافته / سعید رهنما

«شکوه پادرجائی» / خسرو پارسا

دارالخلافه یا خانه‌ی ملت / نازآفرین توکلی

«رگ‌های زمین، رگ‌های ما» / محمد صفوی

مارکس، انگلس و حکایت پرماجرای جلد اول کاپیتال / علی رها

روییدن از گور مفاهیم کهنه / هایده مغیثی

تعلق داشتن، تعلق نداشتن / محمدرضا نیکفر

«ترجمانِ فاجعه» / علی کشتگر

سده‌ی جنبش‌های اجتماعی در سرزمینی که شتابان به‌سوی زوال تمدن می‌رود / پیمان وهاب‌زاده

دگرباشان ایرانی: لزوم صعود از «قربانی دیگران» به «ناجی خود» / مهدیس صادقی پویا

در پناه گذشته‌ی موهوم: رضاشاه در داوری تاریخ / رضا جاسکی

جابه‌جایی در مکان، حرکت در زمان / علیرضا بهتویی

فروافتادن و بازایستادن / کاظم فرج‌الهی

بلای خصوصی‌سازی / احمد سیف

نظاره‌ی اطفال؛ نظارت ابدان / نرگس ایمانی

«نونامی» (نظام دانش‌بنیاد) و آینده‌ی کار و اجتماع / سعید رهنما

اهمیت فوتبال در اقتصاد جهانی در عالم‌گیری کرونا / آسو جواهری

سرشت‌نشان‌های نولیبرالیسم در ایران / حامد سعیدی

مارکس، اشتیرنر، فلسفه و انقلاب / علی رها

نولیبرالیسم: یک پروژه‌ی ایدئولوژیک / حسن آزاد

جاهل‌ها و لات‌ها در تاریخ معاصر ایران / مسعود نقره‌کار

هویت و ازخودبیگانگی / خسرو پارسا

«بوسه بر کاکل خورشید» / پیمان وهاب‌زاده

طرحی بر نقد اقتصاد سیاسی / فریدریش انگلس / ترجمه‌ی رسول قنبری

بن‌بست دولت‌ توسعه‌گرا در ایران سده‌ی چهاردهم / سیدرحیم تیموری

روایت‌هایی دیگر از حکایت فداییان / علیرضا بهتویی

فریدریش انگلس و «سرمایه‌»ی مارکس / ترجمه‌ی حمیدرضا سعیدیان

مارکس، سکولاریسم و جامعه‌ی مدنی / علی رها

رسالت آموزگار سیاسی / پل ریکور / ترجمه‌ی مهدی فیضی

هویت ملی، شهروندی و کاستی‌های دموکراتیک در قانون اساسی / عباس ولی

تشخیص سیاسی – بسیج اجتماعی – آمادگی برنامه‌ای: جمع‌بست تجربی / بهزاد کریمی

روشنفکر: ناسزای سیاسی و فرهنگی / مسعود نقره‌کار

بن‌بست در آستانه‌ی چرخش قرن؟ / محمد مالجو

محمد مصدق، از صفحه‌ی تاریخ تا صحنه‌ی تئاتر / ناصر رحمانی‌نژاد

پیوندهای نفت و سیاست / پیمان جعفری

رسانه‌ی آلترناتیو در دهه‌ی سوم قرن بیست‌ویکم / همایون ایوانی

آن‌چه در حزب باید تغییر کند / لویی آلتوسر / ترجمه‌ی آزاده ریاحی

هفت‌تپه: گزارش یک سرقت از پیش‌ طراحی‌شده / احمد سیف

زیر سایه‌ی دو انقلاب / خاطره شیبانی

حرمسراهای دنیای امروز: روابط ناممکن در دنیای ناممکن / شیرین کریمی

ساخت جنسیت، بدن و سکسوالیته در ایران: میان ملی‌گرایی و اسلام‌گرایی / آزاده کیان

موهایت پسرانه است، اجازه‌ی بازی نداری! / آسو جواهری

کلیترسی، شورشی علیه خوانش مردانه از بدن زن / شیوا عاملی راد شفیعی

اتوریته، در آن‌سوی نافرمانی / خسرو پارسا

رزا لوکزامبورگ در 150 سالگی / مایکل رابرتز / ترجمه‌ی احمد سیف

بازخوانی کمون پاریس / سعید رهنما

بازخوانی کمون پاریس (2) – برقراری کمون / سعید رهنما

بازخوانی کمون پاریس (3) – میراث کمون / سعید رهنما

تأملی در حواشی نقد «فلسفه‌ی حق» هگل / علی رها 

چینی البرز و لامپ الوند: گزارش یک سرقت ازپیش طراحی‌شده / احمد سیف

 

 

 

 

برچسب‌ها: ,

دسته‌بندی شده در: نما, نمایه