نقد اقتصاد سیاسی

زنان rss

اقتصاد سیاسی حجاب اجباری / احمد فخیم

(1)
18/09/2022

حجاب اجباری یکی از سازوبرگ‌هایی بوده که در تمامی سال‌های بعد از انقلاب به منظور تحکیم سلطه‌ی سیاسی نظام پساانقلابی از آن بهره برده‌اند. در عین حال، همین سلطه‌ی سیاسی به شکل‌گیری طبقه‌ی جدید حاکمی منتهی شد که استمرار و بازتولید مناسبات موجود را در گرو استمرار حجاب اجباری می‌دانست. با این که به این ترتیب فردیت و آزادی‌های فردی به‌روشنی سلب می‌شود اما ضرورتاً مغایرتی با نظم سرمایه‌دارانه‌ی حاکم بر اقتصاد ایران ندارد و چه بسا در مواردی در خدمت آن عمل کرده است.

زندانیان خاموش / علیرضا عسگری

تحلیل حجاب زنان افغانستانی در سوئد، اجبار مرد‌سالارانه به حجاب و وظایف دولت سوئد:
___________
این پژوهش تجربی بر موضوع حجاب در سوئد متمرکز است. این مطالعه نشان می‌دهد که زنان افغانستانی (مسلمان) مقیم سوئد، حجاب را عنصری از فرهنگ/هویت خود نمی‌دانند؛ علاوه بر این، داده‌های تجربی جمع‌آوری‌شده از طریق مصاحبه با بیست افغانستانی مقیم سوئد نشان می‌دهد که حجاب با میانجی ساختاری اجتماعی و اجباری به زنان و خصوصاً از سوی بستگان مردشان تحمیل شده است.

معنای امر زنانه / کاترین مالابو / ترجمه‌ی نگین صنیعی

اگر برداشت ما از «زن» یک واقعیت متعین کالبدشناختی و فرهنگی باشد، تصدیق می‌کنیم که امروزه دیگر به‌نظر نمی‌رسد امر «زنانه» با «زن» همراه باشد. بسط مطالعات زنان در پایان قرن بیستم، به‌ویژه آثار جودیت باتلر در زمینه‌ی مطالعات جنسیت و تئوری کوییر در به‌چالش کشیدن تقسیمات مردانه و زنانه نقش داشت و نشان داد که هویتِ جنسیتی همواره مبتنی بر اجرا است و هیچ‌گاه واقعیتی از پیش معلوم نبوده است.

بووآر درباره‌ی ساد: از سکسوالیته تا اخلاق / جودیت باتلر / ترجمه‌ی نگین صنیعی

دو پرسش به ذهن خطور می‌کند: نخست اینکه چرا بووآر ساد را می‌خواند و دیگر اینکه آیا باید او را سوزاند یا نه؟ اما پرسش اصلی در فهم اشتراک موجود میان فلسفه‌ی فمینیستیِ مبتنی بر آزادی است که بووآر طلایه‌دار آن است و فلسفه، و نیز پراکسیس، لیبرتیناژی که در آن ژوئیسانس زاده‌ی سلطه بر زنان در یک رابطه‌ی دگرجنس‌گراست.

حقوق زنان، بنیادگرایی، جنگ و سرمایه‌داری / گفت‌وگوی یاسمین میظر با بریجیت فولر

سرمایه‌داری نولیبرال همه‌ی ما را – برحسب دیدگاه‌های سیاسی‌مان – کم یا بیش – فردگراتر کرده است. در حال حاضر این غالباً فرد است که اهمیت دارد. «ما» – «جامعه»‌ای که مارگارت تاچر وجود آن را انکار می‌کرد – دیگر مهم نیست. بنابراین، شما تشویق می‌شوید که فقط به موارد فردی نگاه کنید و این خود محصول جانبی سرمایه‌داری نولیبرال است.

پرتاب‌کردن مانند یک دختر / آیریس ماریون یانگ / ترجمه‌ی نگین صنیعی

پدیدارشناسی رفتار، توان حرکتی و فضامندی بدن زنانه:
حالات رفتار تنانه‌ی زنانه و توان حرکتی و فضامندی آن، به درجات مختلفی در جامعه‌ی معاصر، نسبت به هستی زنان مشترک‌‌‌‌اند. گرچه منشأ آن نه در آناتومی، نه در فیزیولوژی و نه بی‌تردید در ذات رازآلود زنانه است. بلکه ریشه‌ی آن در وضعیت زنان است که در جامعه‌ی معاصر به واسطه‌ی سرکوب جنسیت‌زده، مقید شده‌ است.

سیمای فمینیستی اعتراضات ضدجنگ در روسیه / مسکو تایمز / ترجمه‌ی امین زرگرنژاد

متن حاضر گزارشی میدانی از چگونگی حضور زنان در صف مقدم اعتراضات ضد جنگ در روسیه ارائه می‌کند. دقت در چنین تجاربی می‌تواند در فهم شیوه‌های نوین سازمان‌یابیِ منعطف در موقعیت‌‌های مشابه راه‌گشا باشد. این‌که چگونه فعالین می‌توانند نسبت به هر وضعیت و هر تغییر ناگهانی در متن آن، مبتکرانه مسیرهای جدیدی بگشایند.

جنگ اوکراین، جهان امروز و فمینیسم در گفت‌وگو با جودیت باتلر / ترجمه‌ی شیرین کریمی

پوتین معتقد است که ناتو به شیوه‌ای امپریالیستی پیش رفته؛ او معتقد است که اوکراین، با متحدشدن با ناتو، نفوذ اروپا و آمریکا را وارد کرده و روح روسیه را به‌آرامی نابود خواهد کرد؛ او ارزش‌های سنتی، ارزش‌های روسیه و ارزش‌های مردسالارانه را حفظ می‌کند.

جدال صلح‌طلبانه‌ی فمینیسم علیه فاشیسم / شیرین کریمی

در جهان امروز نیز درست مثل نیمه‌ی نخست قرن بیستم نیروهای فاشیستی و اندیشه‌ی فاشیسم در جهان جولان می‌دهد. هنوز جنگ در جریان است و سخنان فاشیستی، نژادپرستانه و استعمارگرانه در رسانه‌ها تکرار می‌شود. از‌این‌رو درک شیوه‌ی مبارزه‌ی قلمی وولف با فاشیسم منظرهایی فکریِ قابل اعتنایی به روی ما می‌گشاید. هیتلریسمِ درونی‌ای که ویرجینیا وولف نسبت به آن هشدار می‌داد امروز در سرتاسر جهان مصادیق عینی بسیار ملموسی دارد.

کشف دوباره‌ی کولونتای / لیزا فیدرستون / ترجمه‌ی آنیشا اسداللهی

به‌مناسبت صدوپنجاهمین سالگرد تولد الکساندرا کولونتای
_________________
کولونتای در سال 1905 می‌نویسد، زنان کارگر نباید به «آواز افسونگر» فمینیست‌های بورژوا گوش بسپارند، چرا که آن‌ها تنها خواستار امتیازهای برابر با همسرانشان هستند اما هیچ‌گاه امتیازهای طبقاتی‌‌شان را کنار نخواهند گذاشت.

فمینیسم در دوران نولیبرال / گفت‌وگو با نانسی فریزر / ترجمه‌ی آزاده شعبانی

به‌مناسبت هشت مارس، روز جهانی زن
________________
فمینیسمی که می‌گوید: «ما … فقط درباره‌ی زنان صحبت می‌کنیم» در نهایت فقط برای یک قشر ممتاز از زنان صحبت می‌کند. این همان کاری است که من فکر می‌کنم فمینیسم لیبرال و شایسته‌سالار انجام داده است. فمینیسم باید نسبت به طبقات، نژاد و سایر محورهای اصلی سرکوب در جوامع سرمایه‌داری به همان اندازه حساس باشد.

جنس و جنسیت در «جنس دوم» سیمون دوبووار / جودیت باتلر / ترجمه‌ی شیرین کریمی و کیوان مهتدی

به‌مناسبت هشت مارس، روز جهانی زن
_________________________________
این مقاله، علاوه بر ارائه‌ی یکی از مهم‌ترین نقدها بر جنس دوم، هم‌زمان محل تکوین ایده‌های باتلر در آشفتگی جنسیتی است. با توجه به اهمیت مفاهیم خلق‌شده از سوی هر دو متفکر، امیدواریم ترجمه‌ی این مقاله برای خوانندگان و به‌ویژه علاقمندان و دغدغه‌مندانِ مبارزات زنان و اقلیت‌های جنسی و جنسیتی مفید واقع شود.