نقد اقتصاد سیاسی

مقاله rss

تعلق داشتن، تعلق نداشتن / محمدرضا نیکفر

(1)
08/01/2021

درس‌های یک قرن:
بخش نخست: بررسی عمومی مسئله‌ی انتگراسیون

روییدن از گور مفاهیم کهنه / هایده مغیثی

درس‌های یک قرن:
زنان و تجربه‌ی تجدد در ایران قرن چهاردهم

همیشه خواب‌ها
از ارتفاع ساده لوحی خود پرت می‌شوند و می‌میرند
من شبدر چهار پری را می‌بویم
که بر گور مفاهیم کهنه روییده است

فروغ فرخزاد

«رگ‌های زمین، رگ‌های ما» / محمد صفوی

درس‌های یک قرن:
صد سال مبارزه‌ی کارگران نفت برای عدالت اجتماعی – اقتصادی

دارالخلافه یا خانه‌ی ملت / نازآفرین توکلی

درس‌های یک قرن:
روایت جدال دولت و ملت در صحنه‌ی سیاسی شهر

از گسترش و گسستگی تا بی‌نظمی سازمان‌یافته / سعید رهنما

درس‌های یک قرن:
تحول صدساله‌ی صنعت در ایران

فردیت در شعر نیما / نسیم خاکسار

درس‌های یک قرن:
نو شدن فکر، نگاه و زبان در ادبیات داستانی و شعر معاصر ایران از مشروطه به بعد

آسیب‌شناسی روشنفکران ایرانی / مسعود نقره‌کار

درس‌های یک قرن:
تأملی بر «حسّ حقارت عباس‌میرزایی»

درباره‌ی آزادگی و نافرمانی / خسرو پارسا

درس‌های یک قرن:
چرا بحث دموکراسی به سرانجام نمی‌رسد؟
به‌نظر من درسی که از گذشته برای چپ وجود دارد تشخیص این موقعیت است که آزادگی یعنی حقّ عدمِ‌تبعیت از دیگری در باورهای اساسی. عدم فرمانبرداری، نافرمانی. آزادی یعنی قبول مسئولیت‌های آن، یعنی گریز نکردن از آن. یعنی درآغوش گرفتن آن به‌عنوان یک انسان دانا و خردمند.

نقش دولت در غلبه‌ی سرمایه‌داری در ایران / فرهاد نعمانی

درس‌های یک قرن:
رساله‌ی حاضر به بررسی نقش دولت در تکوین و غلبه‌ی سرمایه‌داری در ایران در شش دهه‌ی او‌ل قرن چهاردهم خورشیدی،تا پیش از انقلاب سیاسی 1357، می‌پردازد و مشتمل بر پنج بخش است.

بادها خبر از تغییر فصل می‌دهند / پرویز صداقت

درآمدی بر درس‌های یک قرن:
مبارزه‌ی امروز از هم‌اکنون آغاز نشده و در ایرانِ مدرن قدمتی دست‌کم بیش از یک قرن دارد و از تلاش‌های مشروطه‌خواهان در یک‌صدو‌بیست سال پیش تا تمامی تلاش‌ها و جنبش‌ها و انقلاب‌های سیاسی و اجتماعی و فرهنگی و اقتصادی سده‌ی اخیر استمرار پیدا کرده است. در این پیکار، نسل‌های امروز تنها نیستند. ارواح مردگان‌شان نیز تکیه‌گاه‌شان است تا شاید فردا همین نسل به‌غرور بر بلندای تاریخی بایستد که برآمده از ده‌ها سال مقاومت پیشینیان‌شان است.

آگاهی طبقاتیِ احتمالی و الزامی / ایستوان مزاروش / ترجمه‌ی فریبرز فرشیم و نرمین براهنی

این که ما آگاهی طبقاتی را ذهنیت صرف و« فرآورده‌ی جنبی» اقتصاد سرمایه‌داری بینگاریم کاریکاتوری خواهد بود از مارکس. این نوع نگرش ناشی است از روی‌کردی که مدل تعیین‌کننده‌، مکانیکی و یک‌جانبه را جانشین مدل پیچیده‌ی دیالکتیکی مارکس می‌کند. پس، در نهایت، آگاهی، به صورتی خام، ضمن این که زیر‌مجموعه‌ی اقتصاد می‌شود، نقشی گمراه‌کننده هم می‌یابد: نمی‌تواند فعالانه تغییری ایجاد کند، زیرا که خودش یک فرآورده‌ی صرف (و در واقع «فرآورده‌ی جنبی») در تحول اقتصاد سرمایه‌داری است.

«کِرالا» علیه «کرونا» / سامانتا آگاروال / ترجمه‌ی خسرو صادقی بروجنی

بررسی تجربه‌ی موفق حزب کمونیست هند (مارکسیست) در ایالات کرالای هند برای مقابله با ویروس کرونا